İçeriğe geçmek için "Enter"a basın

Makul Süre İçerisinde Yargılanma Hakkı

Gecikmiş adalet, adalet değildir” düsturundan hareketle oluşturulmuş olan makul süre içerisinde yargılanma hakkı adil yargılanma hakkının bir gereğidir. Makul sürenin aşılmaması hükmüyle davaların yargılama makamları önünde zaman içerisinde uzayıp gitmesinin, sürüncemede kalmasının önüne geçilmek ve hakkın biran önce tespiti ve teslimi ile ilgilileri uzun süre devam eden bir yargılamanın maddî ve manevî sıkıntılarından korumak amaçlanmıştır. AİHM tarafından konulan bu hükmün amacı “…dava açan ya da hak arayan kimseleri yargılama işlemlerinin sürüncemede kalmasına karşı korumak, özellikle ceza davalarında suçlanan veya herhangi bir nedenle mahkeme kararını bekleyen kişinin uzun bir süre davasının nasıl sonuçlanacağı endişesi ile yaşamasını önlemektir.” şeklinde ifade edilmiştir. AHİM tarafından makul süre tarafların sayısı, suçun niteliği, dosyanın karmaşıklığı gibi etmenler dikkate alınarak somut dosya düzeyinde tartışılmaktadır. Her bir dava yönünden belirlenmiş bir makul süre belirlenmemiştir. Türk hukukunda da Anayasa’nın 141. maddesinde “davaların en az giderle ve mümkün olan süratle sonuçlandırılması yargının görevidir” denilmek suretiyle davaların makul bir süre içerisinde bitirilmesi gerekliliği açıkça düzenlenmiştir. Aynı şekilde, HMK’nın 30. mad desinde hâkim yargılamanın makul süre içinde ve düzenli bir biçimde yürütülmesini ve gereksiz gider yapılmamasını sağlamakla yükümlü kılınmıştır. Bu bağlamda bu ilke gerek ceza gerekse hukuk yargılamasını kapsar niteliktedir. Makul sürenin başlangıcı, ceza ve hukuk davalarında farklılık arz etmektedir. Hukuk davalarında bu süre ilke olarak davanın yetkili yargılama makamı önüne götürüldüğü yani bireyin mahkemeye başvurduğu, taleplerini ilettiği anda başlayacaktır. Ceza yargılamasında makul sürenin başlangıç noktası ise kişinin iddiayla karşı karşıya kaldığı andır. Bu süre soruşturma makamlarının kişiye yüklenen suçu bildirmesi veya beyanını alması ile başlar. Makul sürenin sona ermesi ise, olağan kanun yollarına yapılacak müracaatlar da dâhil olmak üzere kesin hükmün verildiği tarihtir.

Kaynak: İç İşleri Bakanlığı, Kamu Düzeni ve Güvenliği Müsteşarlığı, Güvenlik Terimleri Sözlüğü, Mayıs 2017

Yorumlar kapatıldı.

www.halrum.com © 2020 - Tüm hakları sakldır.